Bağışıklık Güçlendirme Stratejilerinde Yanlışlar ve Doğru Yaklaşımlar

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar kısa sürede artış gösterirken, bağışıklık sistemini olvandırmak her zamankinden daha elzem hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, aynı zamanda fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini güçlendirmek, sadece bir mucizevi besin veya takviyeye değil, bilimsel geniş kapsamlı yaşam tarzı değişikliklerine dayanır. Vitamin ve mineral takviyelerinin gelişigüzel kullanımı fayda yerine uzun vadede risk olabilir. Bu yüzden, tetkikler yapılıp eksiklikler tespit edilmeden gelişigüzel takviyelere kullanılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, sonbaharda bağışıklığı güçlendirmenin bilimsel 7 temel prensibini paylaştı. Bunun yanında uyarılar ve değerli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

Bağırsaklarımızda yaşayan yıpratıcı olmayan mikroorganizmalar, savunma sisteminin kontrolü ve bedenin savunma mekanizmalarının yapısında önemli katkı oynuyor. Yaklaşık %70 kadar bağışıklık hücreleri diğer organlarda değil bulunuyor. Klinik çalışmalar istikrarlı probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri geliştirdiğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını kanıtlıyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının iltihabını ve sebebini azaltmaya destekliyor. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi besinleri düzenli tüketin. Ancak, bu gıdaları alırken, tehdit grubunda iseniz, öncelikle doktor danışmanız gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D vitamini, C vitamini, çinko, demir ve B grubu vitaminler bağışıklık koruma mekanizmasında çok önemli rol üstleniyor. Ancak bu gerekli olan düzeyleri herkese aynı kapsamda verilmemeli. Ayrıca, özellikle D vitamini ihtiyaç hekim kontrolüyle belirlenmeli ve eksiklik tespit edilmesi halinde, uygun destek planlanmalı. Çeşitli sebze-meyveler ve protein kaynaklarını içeren bir beslenme riayeti ise, vücudun ihtiyaçlarını desteklemesine katkı oluyor.

Kötü uyku, bedende iltihap ve stres hormonunun artmasına neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede etki düşer. Araştırmalar her 7-9 saat kesintisiz uyumanın özellikle 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın kritik önem taşıdığını göstermektedir. Derin uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını sağlar.

Günlük fiziksel aktiviteler, bağışıklık seviyesini desteklemenin yanı sıra genel sağlığı de geliştirir. Haftada en az 150 dakika, musait iseniz 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, güçlü bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişi yaşına ve sağlık durumuna özel olmalı. Dikkatli hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade sağlam sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kurumuş burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücre içine tutunmasını kolaylaştırıyor. Bu nedenle, kış mevsiminde susama hissi küçüldüğünde, mukozal zarlarının kuru olmayan kalması önemlidir. Günlük sıvı ihtiyacı bireye göre değişebilir, yaşa, aktivite seviyesine ve hava koşullarına göre farklılık gösterebilir. Genel olarak, herkes susamadan yeterince sıvı tüketmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha iyi nemli kalması sağlanır ve virüslerin hücreye tutunması kolaylaşır.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

İlkbahar ve yaz aylarında güneş, vücudun D vitamini sentezini destekliyor. Ancak, soğuk mevsimi aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B ışınları nedeniyle D vitamini üretimi oldukça zorlaşıyor. Bu durumda, güneşli saatlerde dahi D vitamini sentez edilmediği için, dengeli beslenmeye önem vermek ve doktor kontrolünde takviye almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini destekler ve bağışıklık sistemine destek verir. D vitamini ekleri, ciddi dozlarda kullanıldığında vücuda zarar verebilir; bu nedenle, doktor kontrolünde ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, kış boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini önlemeye yardımcı.